Popülizm ve Yalanlar mı yoksa Fanteziler mi? "Vazrazhdane" Programı Üzerine Kısa Bir Yorum

 

Popülizm ve Yalanlar mı yoksa Fanteziler mi? "Vazrazhdane" Programı Üzerine Kısa Bir Yorum

"Vazrazhdane" Kimdir? "Vazrazhdane", 2014 yılında kurulan ve kendisini yerleşik siyasi modele muhalif olarak konumlandıran bir Bulgar siyasi partisidir. Partinin lideri Kostadin Kostadinov'dur.

Parti kendisini vatansever ve egemenlikçi; ulusal çıkarları, geleneksel değerleri ve Bulgaristan'ın bağımsız bir politika izleme hakkını savunan bir oluşum olarak tanımlamaktadır. Retoriğinde "güçlü devlet", "halk iktidarı" ve mevcut yönetim modelinin değiştirilmesi üzerine vurgu yapmaktadır.

Öte yandan, diğer siyasi güçler ve analistler "Vazrazhdane"yi sık sık milliyetçi ve popülist bir parti olarak tanımlamaktadır. Partinin kullandığı sert retorik ve sunduğu radikal çözümlerin bir kısmının gerçekçiliği ve mevcut hukuk düzeniyle uyumu konusunda ciddi tartışmalar bulunmaktadır.

"Vazrazhdane"nin "Ulusal Doktrini" bir devlet kurtarma planı gibi tınlıyor. Ancak daha dikkatli bir okuma yapıldığında, karşımıza bir yönetim programı değil; aşırı yorumlar, yerine getirilmesi imkânsız vaatler ve Bulgaristan'ı modern dünyanın gerçekliğinin dışına iten fikirler topluluğu çıkıyor.

Daha başlangıçta Bulgaristan bir "sömürge", toplum "sosyal açıdan ölü", siyasi elit ise "iç düşman" olarak betimleniyor. Bu bir analiz değil, klasik bir siyasi stratejidir: "Radikal çözümleri" haklı çıkarmak için topyekûn bir felaket algısı yaratmak.

Bir sonraki adım vaatlerdir:

• Her yıl %10 ekonomik büyüme.

• 9 milyon nüfus.

Avrupa'daki hiçbir gelişmiş ülke bu düzeyde bir büyümeyi sürdüremiyor. Demografik sıçrama ise daha da gerçek dışı; bunun nasıl gerçekleşeceğine dair herhangi bir mekanizma sunulmuyor. Bunlar siyasi açıdan kulağa hoş gelen ancak gerçek bir incelemeye dayanamayan rakamlardır.

Dış politika fikirleri daha da ciddi:

• Kuzey Makedonya ile birleşme ve Güney Besarabya'nın geri alınması.

Bunlar sadece hırs değil; uluslararası düzene aykırı olan ve diğer devletlerle doğrudan çatışmalara yol açabilecek hedeflerdir. Nasıl olacağına dair hiçbir açıklama yapılmadan, "önümüzdeki yıllarda" ulaşılabilir hedefler olarak sunulmaktadırlar.

Yargı alanında, 1990 sonrası eylemler için zaman aşımının kaldırılmasını da içeren Nürnberg modeli bir mahkeme öneriliyor. Bu tek bir anlama gelir: Hukuk devleti ilkeleriyle doğrudan çatışan, geriye dönük işleyen siyasi bir yargı sistemi.

Aynı zamanda Bulgaristan'ın uluslararası anlaşmaları yeniden gözden geçirmesi ve gerekirse bunları tek taraflı olarak feshetmesi öneriliyor. Bu durum ülkeyi izolasyona sürükler ve belgede hiç değinilmeyen ağır ekonomik sonuçlar doğurur.

Belgenin içinde açık bir çelişki de var:

• Bir yanda ekonomi üzerinde kontrolü olan güçlü bir devlet,

• Diğer yanda vatandaşlar için tam özgürlük. Bu iki unsurun aynı anda nasıl var olacağı açıklanmamış.

Son olarak yönetim modeli geliyor: Hükümet üzerindeki kontrol de dahil olmak üzere Cumhurbaşkanına daha fazla yetki verilmesi. Bu da güçler dengesi mi yoksa güçlerin tek elde toplanmasının mı hedeflendiği sorusunu doğuruyor.

Tüm bunlar net bir tablo çiziyor: Belge işleyen bir plan sunmuyor; bunun yerine güçlü sloganlar, aşırı yorumlar ve uygulama mekanizması olmayan çözümler öneriyor.

Sonuç olarak, bunun Bulgaristan'ın gelişimi için bir siyasi programdan ziyade bir bilim kurgu filmi senaryosu olduğunu söyleyebiliriz.